કમાલ છે ભાઈ!
અમારા ઘરની નજીક એક બેકરી છે. અવારનવાર સાંજના સમયે કામ પરથી પાછા ફરતી વખતે હું ત્યાંથી સવારના નાસ્તા માટે થોડો સામાન લઈને ઘરે જાઉં છું. આજે જ્યારે હું સામાન લઈને બેકરીમાંથી બહાર નીકળી રહ્યો હતો ત્યારે અમારા પડોશી ઇરફાન ભાઈ મળી ગયા. તેઓ પણ બેકરીમાંથી બહાર આવી રહ્યા હતા. મેં સલામ-દુઆ કરી અને પૂછ્યું, "શું લીધું ઇરફાન ભાઈ?" કહેવા લાગ્યા, "કંઈ નહીં હનીફ ભાઈ! તે ચિકન પેટીસ અને જલેબીઓ હતી બેગમ અને બાળકો માટે." મેં હસતા હસતા કહ્યું, "કેમ... આજે શું ભાભીએ જમવાનું નથી બનાવ્યું?" કહેવા લાગ્યા, "ના ના હનીફ ભાઈ! એ વાત નથી... ખરેખર આજે ઓફિસમાં સાંજના સમયે થોડી ભૂખ લાગી હતી તો સાથીઓએ ચિકન પેટીસ અને જલેબીઓ મંગાવી હતી... મેં ત્યાં ખાધી તો વિચાર્યું કે બિચારી ઘરમાં જે બેઠી છે તે ક્યાં ખાવા જશે... તેના માટે પણ લઈ લઉં... આ તો યોગ્ય ન ગણાય ને કે હું પોતે તો ઓફિસમાં જે વસ્તુનું દિલ ચાહે તે ખાઈ લઉં અને પત્ની તથા બાળકોને કહું કે ઘરમાં જે રાંધ્યું હોય ફક્ત તે જ ખાઓ." જ્યારે હું આશ્ચર્યથી તેમનો ચહેરો જોવા લાગ્યો, કારણ કે મેં આજ સુધી આ રીતે ક્યારેય વિચાર્યું જ નહોતું. મેં કહ્યું, "એમાં શું વાંધો છે ઇરફાન ભાઈ! તમે જો ઓફિસમાં કંઈક ખાઓ છો, તો ભાભી અને બાળકોનું પણ ઘરમાં જે વસ્તુનું દિલ ચાહે તે ખાતા જ હશે." તેઓ કહેવા લાગ્યા, "ના ના હનીફ ભાઈ! તે બિચારી તો નાની અમથી વસ્તુ પણ હોય તો મારા માટે અલગ રાખે છે... ત્યાં સુધી કે આજુબાજુમાંથી પણ જો કોઈના ઘરેથી કોઈ વસ્તુ આવે તો તેમાંથી પહેલા મારો ભાગ રાખે છે.. પછી બાળકોને આપે છે... હવે આ તો સ્વાર્થ થયો ને કે હું ત્યાં મિત્રોમાં જલસા કરું." મેં આશ્ચર્યથી કહ્યું, "જલસા કરું? આ ચિકન પેટીસ... આ જલેબીઓ... આ જલસા કરવા કહેવાય ઇરફાન ભાઈ? આટલી સામાન્ય વસ્તુઓ!" તેઓ કહેવા લાગ્યા, "ગમે તે હોય હનીફ ભાઈ! મને તો ડર લાગે છે કે આખિરતમાં (પરલોકમાં) ક્યાંક મારી આ જ વાત પર પકડ ન થઈ જાય કે કોઈની બહેન-દીકરીને પરણાવીને લાવ્યા હતા... પોતે મિત્રોમાં મજા કરી રહ્યા હતા અને તે બિચારી ઘરમાં બેસીને દાળ-રોટલી ખાતી હતી." જ્યારે હું આશ્ચર્યથી તેમને જોતો રહ્યો.. અને તેઓ બોલ્યે જતા હતા. "જુઓ... આપણે જે કોઈની બહેન-દીકરી પરણાવીને લાવીએ છીએ ને... તે પણ આપણી જેમ માણસ હોય છે.. તેને પણ ભૂખ લાગે છે... તેની પણ ઈચ્છાઓ હોય છે... તેનું પણ મન થાય છે જાતજાતની વસ્તુઓ ખાવાનું..... પહેરવા-ઓઢવાનું... હરવા-ફરવાનું... તેને ઘરમાં પક્ષીઓની જેમ બંધ કરી દેવી... અને બે વખતની રોટલી આપીને અભિમાન કરવું... કે મોટું તીર માર્યું... આ માનવતા નથી... આ સ્વાર્થ છે... અને પછી આપણે જેવું બીજાની બહેન અને દીકરી સાથે કરીએ છીએ... એવું જ આપણી બહેન અને દીકરી સાથે થાય છે." તેમના છેલ્લા વાક્યે મને હચમચાવી મૂક્યો... મેં તો આજ સુધી આ દ્રષ્ટિકોણથી વિચાર્યું જ નહોતું. મેં કહ્યું, "શાબાશ છે ઇરફાન ભાઈ! તમે મને વિચારવાનો એક નવો જ ખૂણો આપ્યો." હું પાછો ફર્યો તો તેઓ બોલ્યા, "તમે ક્યાં જાઓ છો?" મેં કહ્યું, "આઈસ્ક્રીમ લેવા.......... તે આજે બપોરે ઓફિસમાં આઈસ્ક્રીમ ખાધી હતી."
