ઓ બિલાલ (રઝિયલ્લાહુ અન્હુ) આટલી બેરૂખી (ઉપેક્ષા) કેમ?
મુફ્તી અબ્દુલ વહાબ, લંડન
મોહબ્બત ફક્ત શબ્દોનું નામ નથી, મોહબ્બત એ છે જે માણસને બદલી નાખે.
મક્કાની તપતી રેતી, બળતો ધૂપ, છાતી પર ભારે પથ્થર, શરીર પર જખ્મો, છતાં જીભ પર એક જ અવાજ:
أَحَدٌ أَحَدٌ! (અહદુન અહદ - અલ્લાહ એક છે!)
આ હઝરત બિલાલ રઝિયલ્લાહુ અન્હુની તૌહીદ (એકેશ્વરવાદ) સાથે એ વફા હતી જેના માટે તેમણે દરેક તકલીફ સહન કરી લીધી. પછી ઇસ્લામે એ જ ગુલામને એવો મકામ આપ્યો કે ફતેહ-એ-મક્કાના દિવસે રસૂલુલ્લાહ ﷺ ના હુકમ પર તેઓ બૈતુલ્લાહ (કાબા)ની છત પર ઊભા રહીને અઝાન આપી રહ્યા હતા. કાલે જેને મક્કાની શેરીઓમાં હેરાન કરવામાં આવતા હતા, આજે એ જ વ્યક્તિનો અવાજ કાબાથી તૌહીદની જાહેરાત કરી રહ્યો હતો.
હઝરત બિલાલ રઝિયલ્લાહુ અન્હુની મોહબ્બત રસૂલુલ્લાહ ﷺ ના મુબારક જીવન સુધી સીમિત ન હતી. આપ ﷺ ના વિસાલ (વફાત) પછી મદીનાની શેરીઓ તેમના માટે બદલાઈ ગઈ. એ અઝાન, જે મહબૂબ ﷺ ની સામે આપવામાં આવતી હતી, હવે દિલના જખ્મો તાજા કરી દેતી હતી. આથી તેઓ મદીનાથી શામ (સીરિયા) ચાલ્યા ગયા.
એક મશહૂર રિવાયતમાં આવે છે કે સ્વપ્નમાં રસૂલુલ્લાહ ﷺ ની ઝિયારત થઈ અને ફરમાવ્યું:
"يا بلال، ما هذه الجفوة؟ أما آن لك أن تزورني؟"
"ઓ બિલાલ! આ બેરૂખી કેમ? શું હજુ સમય નથી આવ્યો કે તું મારી ઝિયારત કરે?"
હઝરત બિલાલ રઝિયલ્લાહુ અન્હુ મદીના પહોંચ્યા, રૌઝા-એ-રસૂલ ﷺ પર હાજર થયા અને યાદ-એ-મુસ્તફા ﷺ માં અશ્રુભીના થઈ ગયા (રડી પડ્યા).
વિચારો, એ જ મદીના, એ જ મસ્જિદ, એ જ મુઅઝ્ઝિન, પરંતુ રસૂલુલ્લાહ ﷺ નજરો સામે ન હતા.
હઝરત બિલાલ રઝિયલ્લાહુ અન્હુનું જીવન આપણને બતાવે છે કે મોહબ્બત ફક્ત ભાવો કે લાગણીઓ નથી, પણ વફા, કુરબાની અને ઇત્તિબા (અનુસરણ)નું નામ છે.
આજે આપણે મોહબ્બત-એ-રસૂલ ﷺ નો દાવો કરીએ છીએ, પરંતુ પોતાની જાતને પૂછીએ:
શું નમાઝ આપણને મહબૂબ ﷺ ની યાદ અપાવે છે?
શું સુન્નત આપણા જીવનમાં દેખાય છે?
શું આપણા અખ્લાક (ચારિત્ર્ય) માં સીરત-એ-નબવી ﷺ ની સુવાસ છે?
શું આપણે આપણી ઇચ્છાને આપ ﷺ ના તરીકા પર કુરબાન કરી શકીએ છીએ?
મોહબ્બત ફક્ત જીભથી 'યા રસૂલુલ્લાહ' કહેવાનું નામ નથી. સાચી મોહબ્બત એ છે કે જીવનના નિર્ણયો પણ રસૂલુલ્લાહ ﷺ ના તરીકા મુજબ હોય.
હઝરત બિલાલ રઝિયલ્લાહુ અન્હુનો અવાજ આજે પણ ઇતિહાસમાં ગુંજી રહ્યો છે:
أَحَدٌ أَحَدٌ!
એક અલ્લાહ સાથે વફા, અને રસૂલુલ્લાહ ﷺ સાથે બેમિશાલ મોહબ્બત. આ જ ઇમાનની ગરમાવો, આ જ વફાની સુવાસ, અને આ જ ઇશ્ક-એ-બિલાલ છે.
